شاخص های کلان اقتصاد گرجستان ـ سال 2015
شاخصهای کلان اقتصاد گرجستان ـ سال 2015
رشد اقتصادی در سال: 2011 مثبت 1/6 % 2012 مثبت 2/7 % 2013 مثبت 5 % 2014 مثبت 7/4 % 2015 مثبت 3 % |
سرانه تولید ناخالص داخلی: 1/3743 دلار (2015) |
تولید ناخالص داخلی: 959/13 میلیارد دلار |
متوسط دستمزد ماهانه: 340دلار (2014) |
ضریب جینی: 40 |
|
حجم واردات: 728/7 ميليارد دلار (2015) |
حجم صادرات: 204/2 ميليارد دلار (2015)
|
|
موازنه منفی تجاری: 45 % |
کل نیروی شاغل در بخش بیزنس 584462 نفر. از جمله: تجارت: 143187 نفر صنایع: 109603 نفر حمل و نقل و ارتباطات: 58520 نفر کشاورزی: 11891 نفر ساخت و ساز و عمران: 64613 نفر بهداشت و درمان: 59408 نفر خدمات شخصی، اجتماعی و اشتراکی: 25631 نفر آموزش و پرورش: 22268 نفر هتل و رستوران: 31222 نفر معاملات با املاک و مستغلات: 57668 نفر ماهیگیری، پرورش ماهی: 451 نفر (2015) |
سهم بخشهای مختلف در تولید ناخالص: تجارت: 6/16درصد صنایع: 5/16درصد حمل و نقل و ارتباطات:7/10 درصد کشاورزی:2/9 درصد ساخت و ساز و عمران: 8 درصد مدیریت دولتی: 3/9 درصد املاک: 6/6 درصد دیگربخشها: 1/23 درصد
|
تولید برق: 10153 میلیون KwH مصرف برق: –10173 میلیون KwH صادرات برق: 545 ميليون KwH (2014) |
||
شرکای عمده تجاری: تركيه؛ آذربايجان؛ ارمنستان؛ آمريكا؛ اوكراين؛ قزاقستان؛ چين؛ آلمان؛ انگلستان؛ رماني؛ بلغارستان؛ ايتاليا؛ ليتواني؛ هلند؛ فرانسه؛ امارت متحد عربي؛ يونان؛ لهستان؛ اسپانيا |
بودجه سالانه: 8 ميليارد دلار |
عضویت در سازمانهای بین المللی اقتصادي : سازمان تجارت جهاني؛ بانك جهاني؛ صندوق بين المللي پول؛ بانك توسعه اروپا؛ بانك سرمايهگذاري اروپا؛ بانك مركزي اروپا؛ بانك توسعه بين المللي آمريكا؛ كرپوراسيون بين المللي مالي؛ بانك توسعه آسيا؛ بانک تسویه حسابهای بینالمللی؛ انجمن اروپايي تجارت آزاد؛ صندوق «توسعه هزاره» آمريكا |
حجم سرمایه گذاری خارجی: 1351 ميليون دلار |
||
بدهی خارجی: 4/14 ميليارد دلار |
||
ذخایر ارزی: 520/2 ميليارد دلار |
||
واردات عمده: نفت و فرآوردههاي نفتي؛ ماشين سواري؛ گاز نفتي؛ دارو؛ |
||
ذخایر تایید شده گاز: 200/9 ميليارد متر مكعب |
تولید نفت: 42 هزار تن |
واردات از ایران به گرجستان: 665/122 ميليون دلار صادرات گرجستان به ایران: 198/28 ميليون دلار |
مهمترین کشورهای سرمایه گذار: آذربایجان، هلند، ترکیه |
میزان مصرف گاز: 1/2 ميليارد متر مكعب منابع تامین گاز: جمهوري آذربايجان و روسيه تولید گاز: 300/8 ميليون متر مكعب |
تورم در سال 2013: 9 % تورم در سال 2014: 3 % تورم در سال 2015: 4 % |
شاخص امید به زندگی: 9/72 سال 2014 |
تولیدات عمده کشاورزی: مركبات، انگور، فندق، گردو، چاي، سبزيجات، انواع ميوه، دام و طيور، |
جمعیت زیر خطر فقر: 437 هزار نفر (7/9 %) سال 2014 |
درصد بیکاری: 4/12 درصد (246 هزار نفر) |
واردات عمده از ایران: قیر، مصالح ساختمانی، مواد پلاستیکی، مواد غذایی، خشکبار، میوه، سبزیجات، مواد شوینده، ظروف آشپزخانه، روغن ماشین، شیشه چینی، لوازم منزل، پتروشیمی، چسب، |
خطوط انتقال موجود نفت: 1) باکوـ باتومی با راه آهن 2) باکو ـ سوپسا 3) باکو، تفلیس، جیحان خطوط انتقال گاز: 1) باکو، تفلیس، ارزروم 2) خط انتقال گاز ترانزیت روسیه ـ گرجستان ـ ارمنستان |
صادرات عمده: خودرو سواری (صادرات مجدد)، فرو آلیاژ، کود ازت، طلا، مس و فلزات مانند آن، فندق، گردو، الکل معمولی و مشروبات الکلی، آهن قراضه، آب معدنی، ذغال سنگ و چوب |
|
اهم مشکلات: مناطق جداييطلب و حمايت روسيه از استقلال اين مناطق، درصد بالاي بيكاري، فقدارن منابع انرژي، فقدان صنايع و توليدات عمده صنعتي، قدمت كارخانجات و ماشين آلات، كسري بودجه در سالهاي 2014-2013 ميلادي، ضعف زيرساخت ترانزيت بين المللي از طريق بنادر، جادهها و شبكه راهآهن، عدم امكان تصميمگيري و اقدام سريع از طرف دولت كنوني كشور.
|
|
مزایای بازار گرجستان:حق تملک برای خارجیها، شفاف بودن قوانین، امکان و آزادی انتقال ارز، امکان ایجاد مناطق آزاد تجاری با مالکیت 100% برای خارجیها، استفاده از معافیتهای مالیاتی و مزایای صادراتی آن، مبارزه با فساد اداری، سهولت و سرعت ثبت اسناد و موسسات تجاری، صدور سریع پروانه و مجوز، اصلاحات حقوق گمرکی و پلیس مرزی، اصلاح قوانین تجارت، کار و مالیات؛ معافیت از عوارض گمرکی، برابری حقوقی سرمایه گذاران خارجی با داخلی، اجازه بازگشت سود و سرمایه به خارج، آزادی کار و نیروی متخصص ارزان و هزینه پایین تولید؛ زمینه مساعد برای توریسم و اکو توریسم، اعطای مشوقها یا معافیتهای مالیاتی در مناطق آزاد، امضای موافقتنامه عوارض گمرکی صفر درصد با اتحادیه اروپا برای کالای تولید گرجستان. |
قوانين و مزايای اقتصادی در گرجستان
بازسازی اقتصادی يكی از مهمترين اولويت های دولت گرجستان به شمار می رود و در اين راستا خصوصی سازی اقتصادی، جهت گيری به سمت بازار آزاد و همگرایی با اقتصاد اتحادیه اروپا، از اولويت هاي اصلی اين كشور گردید ؛ به طوری كه با تصويب قوانين و ارائه تسهيلات خاص، گرجستان طبق آمارهای جهانی رتبه های ذيل را در جهان کسب نمود :
مؤسسه« Doing Business » گرجستان را از لحاظ سادگی فعالیت تجاری در سال 2015در جایگاه 15 (سال 2014 جایگاه 14) و به عنوان کشور پیشرو و اصلاحات گر در منطقه اروپا و آسیای مرکزی اعلام نموده است.
مؤسسه » Fraser Institute«در رتبه بندی خود مربوط به آزادی اقتصادی جهان برای سال 2015 ، گرجستان و قطر را مشترکا بعد از انگلستان در جایگاه 12 قرار داده است. در این رتبه بندی ایالات متحده و تایوان بعد از گرجستان می باشند.
مؤسسه« Transparency International »بر اساس رتبه بندي سال 2014 گرجستان را بین کشورهای شوروی سابق و اوروپا شرق پرچمدار مبارزه با فساد مالی می داند.طبق این رتبه بندی گرجستان در منطقه آسیای مرکزی و اوروپای شرق جایگاه اول را به اختصاص داده است.
مؤسسه « The Global Competitiveness Rreport» - شاخص رقابتی جهانی بر اساس رتبه بندی سال 2015-2014 به گرجستان 22/4 امتیاز و جایگاه 69 اختصاص داده است. (سال 2014-2013 جایگاه 72)
مؤسسه« Hertage Foundation » در گزارش جدید خود در سال 2015، گرجستان را از نظر آزادی اقتصاد بین 178 کشور جهان ، جایگاه 22 و گروه عمدتا آزاد، فراتر از کشورهای توسعه یافته از قبیل ژاپن، نروژ ، بلژیک ، فرانسه و اتريش قرار داده است.
در نوامبر 2015 مؤسسه های S&P، Moody'sوFitch Rating در رتبه بندی اعتباری، امتیاز BB» «پایدار را به گرجستان اختصاص دادند.
گرجستان از باشگاه اصلاح انجام امور تجاری، جایزه بالاترین اصلاحات در اروپا و آسیای مرکزی را در طول پنج سال اخیر دریافت نموده است.
براساس نظر قائم مقام بانک نوسازی و توسعه اروپا و در تحقیقی که در سراسر جهان صورت گرفته است، گرجستان بیشترین تلاش را برای مبارزه با فساد مالی در سطح اروپا دارد.
شاخص های آماری گرجستان در بخش اقتصادی:
اول: تولید ناخالص ملی
تولید ناخالص ملی گرجستان طی سال 2014 برابر با 29150 میلیون لاری بوده است. تولید ناخالص ملی در دو ماه اول 2015 برابر با 14667 میلیون لاری می باشد. (هر دلار امریکا برابر با 39/2 لاری)
دوم: نرخ رشد واقعی
جدول شماره 1 : نرخ رشد واقعی GDP
سال |
نرخ رشد ( % ) |
2006 |
9.4 |
2007 |
12.3 |
2008 |
2.3 |
2009 |
3.9 - |
2010 |
6.3 |
2011 |
7.2 |
2012 |
6.2 |
2013 |
3.2 |
2014 |
4.8 |
2015(سه ماهه اول) |
3.3 |
2015(سه ماهه دوم) |
2.5 |
2016 |
2.85 |
2017 |
4.98 |
2018 |
5.54 |
سوم: میانگین نرخ تورم
جدول شماره 2 : نرخ تورم سالیانه
سال |
نرخ تورم ( درصد ) |
2006 |
9 |
2007 |
11 |
2008 |
5 |
2009 |
3 |
2010 |
11.2 |
2011 |
2 |
2012 |
-0.94 |
2013 |
-0.51 |
2014 |
3.07 |
2015 |
4.01 |
2016 |
2.13 |
2017 |
6.03 |
2018 |
2.76 |
چهارم: حجم سرمایه گذاری خارجی در گرجستان
جدول شماره 3 : سرمایه گذاری مستقیم خارجی ( میلیون دلار )
سال |
میزان سرمایه گذاری |
2006 |
1190.4 |
2007 |
2014.8 |
2008 |
1564.0 |
2009 |
658.4 |
2010 |
814.5 |
2011 |
1117.2 |
2012 |
911.6 |
2013 |
941.9 |
2014 |
1750 |
2015 |
1564 |
2016 |
1565.9 |
2017(6 ماه اول) |
751 |
برخی نکات مهم در این خصوص به شرح ذیل است :
بیشترین سهم در سرمایه گذاری مستقیم خارجیدر گرجستان در سال 2014 مربوط به کشورهای هلند (373740 هزار دلار)، آذربايجان (341401 هزار دلار )، چین (217944 هزار دلار) و لوکزامبورگ (109633 هزار دلار) مي باشد.
ـ حجم سرمایه گذاری در 6 ماه اول سال 2015 طبق جدول ذیل به تفکیک بیان می شود :
(میلیون دلار)
جمهوری آذربایجان |
219 |
هلند |
89 |
ترکیه |
67 |
بریتانیا |
44 |
لوكزامبورگ |
32 |
روسیه |
28 |
بیشترین میزان سرمایه گذاری دو ماه اول سال 2015 در گرجستان در بخش حمل و نقل و ارتباطات به میزان 353 میلیون دلار، ساخت و ساز به میزان 49 میلیون دلار، استخراج معادن –19، انرژی- 18 میلیون دلار بوده است.
پنجم: وضعیت بودجه کشور
درآمد ، هزینه و کسری بودجه دولت ( میلیون لاری )
سال |
درآمد |
هزینه |
کسری بودجه |
2007 |
4293.6 |
3890 |
403.6 |
2008 |
5517.7 |
5554.7 |
37 - |
2009 |
4917 |
5367.2 |
450.3 - |
2010 |
5421.5 |
5466.5 |
45 - |
2011 |
6342.9 |
5825.9 |
517 |
2012 |
8242.0 |
6300.0 |
1.942- |
2013 |
8425.5 |
6920.0 |
1.505- |
2014 |
7319 |
7539 |
220 |
2015 |
8090 |
8005 |
|
ششم: دیون خارجی
بدهی های خارجی دولت گرجستان به عنوان یکی از مسائل جدی این کشور محسوب می شود. بدهی های خارجی گرجستان به چهار دسته تقسیم می شوند؛
1. بدهی به سازمان های بین المللی وام دهنده ؛
2. . بدهی به کشورهای وام دهنده و یا دو جانبه ؛
3. بدهی در خصوص فروش اوراق بهادار دولتی ؛
4. بدهی به کشور ها و یا سازمان های بین المللی جهت ارائه ضمانت دولت گرجستان.
بدهي خارجی کشور طبق گزارش 31 ژوئیه سال2015 برابر با 4 ميليارد و 165 هزار دلار مي باشد. بیشترین بخش بدهی های خارجی دولت گرجستان مربوط به سازمان های بین المللی است که طبق جدول ذیل به تفکیک بیان می شود :
سازمان بین المللی |
سال 2015 (میلیون دلار ) |
بانك جهاني |
1 میلیارد و 223 میلیون |
بانك توسعه جهاني (IBRD) |
614 میلیون دلار |
صندوق بين المللي پول (IMF) |
112 میلیون دلار |
بانك توسعه آسيا |
620 میلیون دلار |
بانك توسعه اروپا (EBRD) |
83 میلیون دلار |
بانك سرمايه گذاري اروپا |
221 میلیون دلار |
صندوق بين المللي توسعه بخش كشاورزي (IFAD) |
30 میلیون دلار |
اتحادیه اروپا |
11 میلیون دلار |
بدهی های گرجستان به کشورهای وام دهنده و یا کمک کننده 704 میلیون دلار است که بیشترین سهم مربوط به کشور آلمان به میزان 265 میلیون دلار است.
جدول کشورهای وام دهنده و یا کمک کننده به گرجستان ( میلیون دلار )
ردیف |
کشور |
مبلغ |
1 |
آلمان |
265 |
2 |
ژاپن |
150 |
3 |
روسیه |
90 |
4 |
فرانسه |
52 |
5 |
ایالات متحده |
29 |
6 |
قزاقستان |
27 |
7 |
ترکیه |
21 |
8 |
کویت |
16 |
9 |
آرمنستان |
13 |
10 |
اتریش |
12 |
11 |
ایران |
8 |
12 |
چین |
3 |
13 |
هلند |
1 |
14 |
آذربایجان |
11 |
بدهی دولت گرجستان ( میلیون دلار )
ردیف |
سال 2008 |
سال 2009 |
سال 2010 |
سال 2011 |
2012 |
2013 |
2014 |
1 |
2691.4 |
3381.5 |
3936.9 |
4331.9 |
5971.2 |
4169.9 |
4074.1 |
هفتم: نرخ بیکاری
نرخ بیکاری ( درصد )
سال |
2006 |
2007 |
2008 |
2009 |
2010 |
2011 |
2012 |
2013 |
2014 |
2015 |
نرخ بیکاری |
13.6 |
13.3 |
16.5 |
16.9 |
16.3 |
15.1 |
15 |
14.6 |
12.4 |
12 |
هشتم: مزیت های تجارت در گرجستان
1.قوانین راحت تجارت در گرجستان از جمله قانون حمایت از سرمایه گذاران خارجی و قانون ایجاد منطقه آزاد تجاری ( به صورتی که اگر طرحی به دولت اعلام شود که حداقل در ده هکتار زمین و ارزش سرمایه گذاری بیش از دو میلیون دلار باشد ، دولت آن منطقه را به عنوان منطقه آزاد تجاری معرفی خواهد کرد ) و...
2.حق مالکیت صد در صد اتباع خارجی
3. عضوWTO از سال 2000
4. برقراری سیستمGSP ( Generalized System of Preferences) با کشورهای آمریکا ، کانادا ، سوئیس ، ژاپن و نروژ ( برای کالاهای صادراتی گرجستان به کشورهای فوق ، حداقل تعرفه گمرکی منظور خواهد شد(
5. GSP با کشورهای اتحادیه اروپا ( اجازه می دهد گرجستان 7200 نوع تولیدات خود را به کشورهای اتحادیه اروپا با معافیت گمرکی صادر کند).
6.رژیم تجارت آزاد با کشورهای مشترک المنافع و ترکیه ( از اول نوامبر 2008(
7.عدم دریافت هیچگونه مالیات ارزش افزوده از صادرات.
8.عدم دریافت هیچ گونه تعرفه گمرکی بر روی صادرات و صادرات مجدد.
9.انجام ثبت شرکت در مدت یک الی سه روز و به سهولت.
10. برخورداری از سیستم نوین گمرکی ؛ بعد از تکمیل مدارک و فرم ها از طریق اینترنت توسط صاحب کالا ، کلیه امور گمرکی به مدت 10 الی 20 دقیقه صورت می پذیرد . در صورت عدم سوء سابقه ، احتیاج به حضور ماشین و صاحب کالا در گمرک نیست.
11. برقراری سیستم FTA(free trade area) با کشورهای بلاروس، اوکراین، آذربایجان، ارمنستان، روسیه، مولداوی، قزاقستان، قرقیزستان، تاجیکستان، ازبکستان، ترکمنستان و ترکیه.
12. برقراری سیستم DCFTA(Deep and Comprehensive Free Trade Area)با کشورهای اتحادیه اوروپا بر اساس موافقتنامه منعقده در 27 ژوئن سال 2014.
نهم: سيستم مالياتی
شش نوع ماليات در گرجستان وجود دارد :
1. ماليات بر سود شرکت ها 15%
2. ماليات بر ارزش افزوده 18%
3. ماليات غير مستقيم ميزان آن بستگی به نوع توليدات دارد
4. ماليات بر درآمد 20%
5. ماليات بر سود و درآمد بهره 5%
6. ماليات بر واردات كه به سه شكل صفر ، 5% و 12% می باشد.
آشنایی با امکانات و تسهیلات حملی ونقلی بندر باتومی
بندر باتومی هم اکنون دروازه دریایی اصلی گرجستان است و بهره برداری پایدار از آن موجبات توسعه اقتصادی منطقه جمهوری خودمختار آجارا و کل گرجستان را فراهم نموده است. در حال حاضر گردش مالی این بندر افزایش قابل توجهی یافته و به بزرگترین مقصد ترانزیت حمل و نقل قزاقستان و نفت و محصولات نفتی آذربایجان تبدیل شده است.
حمل و نقل نفت و فرآرده های نفتی، حمل و نقل عمومی و فله، بندر باتومی را به یک مرکز حیاتی در کریدور حمل و نقل اروپا تبدیل کرده است. یعنی، به لطف موقیت تدارکاتی و زیرساختهای مختلف، این بندر به مقصد عمده حمل و نقل و ترویج تجارت خارجی و رشد عملکرد حمل و نقل در منطقه تبدیل شده و سهم بزرگی در توسعه جغرافیایی اقتصادی منطقه و کل کشور گرجستان دارا است.
به گفته مدیر کل بندر باتومی: این بندر در انتقال طیف گسترده ای از محموله های باری نقش تخصصی دارد و به عنوان یکی از عمیق ترین خطوط ساحلی در شرق دریای سیاه نشان دهنده آن است که می تو اند به عنوان هاب حمل و نقل دریایی در منطقه عمل کند. راه آهن و حمل نقل زمینی و حمل و نقل نفت و به طور کلی حمل و نقل فله، غالبا گردش مالی این بندر نقش اساسی دارد.
در حال حاضر یک ترمینال نفت در این بندر فعال است و در اسکله های شماره یک تا سه بطور همزمان نفت بارگذاری و تخلیه می شود که قادر به دریافت 4 تانکر به طور همزمان می باشند و بالاترین توان را برای حمل و نقل نفت به میزان 15 میلیون تن در سال داراست. همچنین یک ترمینال کانتینری چند منظوره در اسکله های شماره چهار و پنج، یک اسکله برای کشتی های حمل کننده واگنهای قطار با ظرفیت هفتصد هزار تن در سال و یک ترمینال برای بارگیری محموله های خشک از اسکله های شماره شش تا نه با ظرفیت 1/2 میلیون تن و یک ترمینال مسافری از اسکله های شماره ده و یازده فعالی می باشند.
این بندر نقش مالی قابل توجهی در بودجه گرجستان دارد. در دوره ژانویه ـ سپتامبر 2015 حمل و نقل کالا بالغ بر 800 هزار تن گردید. در همین مدت حمل و نقل نفت و محصولات نفتی دو میلیون و 850 هزار تن بوده است که نشان دهنده استفاده 128 % ظرفیت بندر است.
در سه ماه سوم سال 2014 برای اولین بار در تاریخ بنادر گرجستان، یکی از بزرگترین کشتی های باری خشک بنام سویا مای را با 229 متر طول، 8/36 متر عرض و 14687 تن در اسکله بندر باتومی پهلو گرفت. علاوه بر این در سه ماهه سوم سال 2015، نخستین محموله لوله های اسپیرال به وزن 5/188 تن بارگیری شد. وزن هر یک از لوله های اسپیرال 5/31 تن با 32 متر طول می باشد.